X
تبلیغات
دانشجویان بیهوشی سنندج ورودی88 - شوک و انواع آن بخش اول
تقدیم به برو بچه های بیهوشی
انواع شوك و اقدامات اورژانس در بیمار مبتلا به شوک

تعریف:

شوک به عامل یا عواملی گفته می شود که زندگی یا حیات انسان را به خطر می اندازد يا به عبارتي کاهش علائم حیاتی بدن به دلایل مختلف بلافاصله بعد از آسیب و یا با تأخیر که بر اثر ناتوانی دستگاه گردش خون در رساندن کافی به اعضای حياتي بدن، ایجاد می‌شود را شوک گویند که از یک ضعف تا یک وضعیت کشنده بر اثر آسیب شدید، متغیر است. در این حالت چون خون کافی به اعضای بدن نمی‌رسد، بدن شروع به مقابله با وضع موجود(کاهش خون‌رسانی) می‌کند. دفاع بدن در این حالت به صورتی است که باید حداکثر خون به اعضاء حیاتی مثل مغز و قلب رسیده و در مقابل به اعضاء کم اهمیت‌تر مثل پوست، روده و عضلات خون کمتری برسد زیرا که سلامت قلب و مغز ضروری‌تر است و “در حقیقت شوک دفاع بدن در برابر کاهش خون‌رسانی است”.

علل شوک:

قلب و رگهاي خونی ، در بدن انسان مخزن عروقی را تشکیل می‌دهند که خون را در خود جای می‌دهند و جریان خون طبیعی تحت اثر سه عامل قدرت انقباضی قلب ، حجم خون و قطر عروق خونی می‌باشد. اگر هر یک ازاین سه عامل فشار ؛ پمپاژ قلب ، میزان خون و انبساط و انقباض رگهای خونی، دچار اختلال شده و درست عمل نکنند، خون رسانی به بافتهای بدن به میزان کافی صورت نخواهد گرفت و شوک اتفاق می‌افتد. از این رو شوک به 3 دلیل می‌تواند بروز و یا پیشرفت کند:

۱- کاهش قدرت قلب

۲- تغییر ناگهانی قطر رگ‌های خونی

۳- ناکافی بودن حجم مایع داخل عروقی

 

علائم شوک:

کفایت مکانیسمهای جبرانی به مقدار و سرعت از دست رفتن خون بستگی دارد و معمولاً تا حدی مکانیسمهای جبرانی قادرند فشار خون را در محدوده طبیعی نگه دارند که خون از دست رفته بیش از ۱۵ تا ۲۰ درصد کل حجم خون و به عبارتی بیش از حدود یک لیتر نباشد. علائم شوک بطور خلاصه عبارتند از:

- تشنگی شدید در مراحل اولیه.                                                                                                   

    - رنگ پریدگی ،سرد و مرطوب شدن پوست به علت تنگ شدن عروق خونی پوست.
- نبض سریع به علت تندتر زدن قلب برای جبران شوک و بعد ضعیف شدن نبض.
- احساس ضعف و غش در بیمار به علت کاهش خون رسانی به مغز و عضلات.

 

-  کاهش هوشیاری یا بیهوشی - گیجی و منگی،به علت کاهش خونرسانی به مغز.

-  مردمک‌های گشاد- کاهش درجه حرارت بدن-  تهوع و استفراغ- اضطراب- بی‌قراری.

- تنگی نفس شدید و تند شدن تنفس به علت ناکافی بودن خون از اکسیژن.

- افت  فشار خون (علامت دیررس) در مراحل اول فقط در حالت ایستاده افت می‌کند ولی با پیشرفت شوک در حالت دراز کشیده نیز پایین است.

عکس‌العمل بدن در برابر شوک:
کاهش جریان خون اعضاء حیاتی مثل قلب و مغز می‌تواند در عرض چند دقیقه ، آسیب غیر قابل برگشتی به آنها وارد کند. به منظور جلوگیری از چنین آسیبی ، بدن یک سری مکانسیمهای جبرانی در جهت برقرار ساختن جریانی مداوم و ثابت از خون به سمت مغز و قلب فعال می‌کند که این با کاهش جریان خون اعضاء کم اهمیت‌تر و غیر حساس‌تر بدن مثل پوست و عضله (در مرحله اول) و در مراحل بعدی ، کلیه‌ها و دیگر احشاء شکمی و روده‌ها انجام می‌شود. در همان زمان به منظور کمک بیشتر به افزایش جریان خون سیستم عروقی ، ضربان قلب نیز افزایش می‌یابد. این مکانیسمهای جبرانی تحت اثر دستگاه عصبی سمپاتیک و هورمونهای غده فوق کلیه (اپی نفرین و نوار پی‌نفرین) می‌باشند. عکس‌العمل بدن در برابر خون رسانی ناکافی به بافتها و اندامهای بدن (شوک) باعث بروز علائم اولیه شوک می‌شود.

 

تقسیم‌بندی انواع شوک:

1-شوک ناشی از کاهش حجم خون (هایپوولمیک)                                                                                        

 – خونریزی(شوک هموراژیک)
- از دست رفتن مایعات(غیرخونریزی مثل اسهال و استفراغ)

۲- شوک ناشی از اختلال کارکرد قلب(کاردیوژنیک):                                                                                      

 – سکته قلبی
- انسداد داخل یا خارج قلبی گردش خون

 

3-شوک ناشی از تغییرات قطر عروق(وازوژنیک):                                                                                        

  الف) شوک عصبی(نوروژنیک)                                                                                                                 

ب) شوک   روانی(سایکوژنیک)                                                                                                           

    ج) شوک عفونی( سپتیک)                                                                                                                    

     د) شوک حساسیتی شدید (شوک آنافیلاکتیک)

1-شوک ناشی از کاهش حجم خون (هایپوولمیک):

 

۶۰% وزن بدن انسان را مایعات تشکیل می‌دهد. از بین رفتن ۱۰% این حجم با مکانیسم‌های جبرانی، جبران می‌شود ولی اگر حجم خون در گردش،۲۵-۲۰ درصد کاهش یابد، مکانیسم‌های جبرانی قادر به جبران نبوده و شوک هیپوولمیک رخ می‌دهد. این نوع شوک از شایع‌ترین علل شوک می‌باشد که می‌تواند به عللی مثل اسهال، استفراغ، تعریق شدید، کم آبی، خونریزی داخلی و خارجی، سوختگی وسیع و وقایع حاد داخل شکم مثل پاره شدن آپاندیس ایجاد شود. این نوع شوک به دو صورت که توسط خونریزی شدید و دیر رسیدن مایعات به بدن صورت می گیرد. اگر مصدومی به علل مختلف دچار خونریزی داخلی یا خارجی شود و ما نتوانیم آن را بلافاصله پس از حادثه مهار کنیم وی دچار شوک کاهش حجم خون بدن می شود علائم این شوک می تواند بی قراری، نگرانی و ضعف تنفس و نبض تند کبودی در بعضی از اندامها عرق سرد تشنگی و در اواخر همراه با بیهوشی باشد. ایجاد شوک به علت از دست دادن مایعات به هر دلیل شوک کمبود حجم ( هیپوولمیک ، هیپو= کمبود ، ولمیک = حجم ) نامیده می‌شود.                   کاهش حجم خون می‌تواند مستقیماً به علت از دست رفتن خون ، (مثلاً در خونریزیهای خارجی و داخلی) یا پلاسما   ( مثلاً در سوختگیهای وسیع و … ) باشد. در اکثر موارد ، شوک کمبود حجم به علت خونریزی است که به آن شوک خونریزی یا شوک هموراژیک می‌گویند. باید تاکید شود که خون فقط بخش کوچکی از کل مایعات بدن را تشکیل می‌دهد . تمام مایعات بدن باهم حدود ۶۰ درصد وزن کل بدن را شامل می‌شوند. کاهش پلاسمای خون و بدنبال آن کاهش حجم خون ممکن است به دنبال از دست رفتن جبران نشده مایعات از راههای دیگر مثل اسهال ، استفراغ ، تعریق زیاد ، سوختگی ، دهیدراتاسیون ( کم آبی بدن ) و … باشد.
         اگر بدن از قبل دچار کمبود آب نیز باشد ، این عکس العمل زودتر بروز می‌نماید. در مکانهایی که درجه حرارت بالایی دارند ، مانند انبارها و کارخانه ها ، و یا اگر مصدوم قبل از جراحت ، به شدت عرق کرده است (مثلاً حوادثی که ضمن ورزش کردن و یا شکار رخ می‌دهند) و یا بعضی کارهای سخت و سنگین ، مانند بار بری و آهنگری ، ممکن است قبل از وقوع حادثه ، آب بدن را کاهش داده ، در نتیجه اثرات کاهش حجم خون سریعتر آشکار شود.

: نكته

شوک کاهش حجم خون شایع ترین نوع شوک مي باشد ، شایع ترین علت کاهش حجم خون بروز خونریزی است.

کمکهای اولیه:  نخست ارزیابی اولیه را که شامل ABCH  بود را انجام می دهیم. شخص را گرم نگه داریم در حالت ریکاوری شخص را قرار دهید و یا زیر پای بیمار را حدود cm30 از سطح زمین بالا بیاورید و شخص را به مراکز درمانی برسانید در صورت که این کاهش مایعات بدن از طریق اسهال که شایعترین علت مرگ در کودکان می باشد صورت گرفت حتماً باید از پودرهای D.R.S استفاده نماییم و مصدوم را به مراکز درمانی برسانیم.

+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و دوم آبان 1390ساعت 10:0  توسط کاوه اردلان  | 

 
کد تغییر شکل موس

ابزار و قالب وبلاگفرد پیکسصبا بلاگ

كد هاي زيبا سازي

امارگیر حرفه ای سایت

ابزار و قالب وبلاگفرد پیکسصبا بلاگ

امارگیر حرفه ای وبلاگ و سایت

function infoscroll(seed,looped) { var text1 = " ***www.bihooshi88.blogfa.com*** "; var text2 = " and more here.............. "; var msg=text1+text2; var putout = " "; var c = 1; if (looped > 10) { window.status=""; } else if (seed > 100) { seed--; var cmd="infoscroll(" + seed + "," + looped + ")"; timerTwo=window.setTimeout(cmd,100); } else if (seed <= 100 && seed > 0) { for (c=0 ; c < seed ; c++) { putout+=" "; } putout+=msg.substring(0,100-seed); seed--; var cmd="infoscroll(" + seed + "," + looped + ")"; window.status=putout; timerTwo=window.setTimeout(cmd,100); } else if (seed <= 0) { if (-seed < msg.length) { putout+=msg.substring(-seed,msg.length); seed--; var cmd="infoscroll(" + seed + "," + looped + ")"; window.status=putout; timerTwo=window.setTimeout(cmd,100); // 100 } else { window.status=" "; looped += 1; var cmd = "infoscroll(100," + looped + ")"; timerTwo=window.setTimeout(cmd,75); // 75 } } } // -->